Vikalpa in Yoga Meditatie

KORTE UITLEG VIKALPA

Vikalpa = een van de vijf soorten van gedachten of vrittis; er zijn vijf verschillende bewegingen in het mindveld en een daarvan is vikalpa (volgens yogasutra 1.6)
 
Vikalpa = bewegingen in de mind van “fantasieën of verbeelding”
 
5 verschillende gedachten: pramana, viparyaya, vikalpa, nidra, smriti
 

 
GA TERUG NAAR DE LIJST: “Wat is …?”


 
OP DEZE PAGINA:
VIKALPA: PRAKTISCH
MEER OVER VIKALPA
YOGA SUTRAS OVER VIKALPA
SWAMI RAMA OVER VIKALPA
SWAMI JNANESHVARA OVER VIKALPA


 

VIKALPA: PRAKTISCH

Vikalpa observeren
We willen de betekenis van vikalpa begrijpen, maar niet alleen de definitie ervan; we willen in staat zijn om het te observeren in ons dagelijks leven. Dus kies een dag of een week om je bewust te zijn van deze beweging van de mind genaamd vikalpa tijdens activiteiten, situaties en gesprekken. Observeer hoe vikalpa betrekking heeft op acties, gedachten en spraak. Je wilt je eigen voorbeelden van vikalpa vinden, zodat je directe kennis van het concept van vikalpa hebt.
 
Een manier om te beginnen is om een gedachte vast te pakken, het maakt niet uit welke gedachte… omdat er slechts vijf soorten gedachten (vijf soorten vrittis) zijn, moet deze gedachte in één van deze vijf categorieën vallen. Is deze gedachte een verbeelding of fantasie (vikalpa)? Als het niet vikalpa is; kom er dan met behulp van buddhi achter welke van de andere vier soorten van gedachten het is. Voorbeelden van vikalpa zijn dagdromen, fantaseren over een toekomstige gebeurtenis, het creeëren van kleine theatervoorstellingen in je mind van situaties uit het verleden door na te denken over hoe ze eigenlijk hadden moeten lopen, of denken aan een roze olifant die niet bestaat.
 
Interne dialoog over vikalpa
Vraag je mind; waarom gaan we op in fantasieën en verbeeldingen? Heb een dialoog met je mind: Is dit nuttig of niet? Vraag je mind; waar leiden deze fantasieën ons naartoe? Dus een manier om je bewustzijn van vikalpa te vergroten is om letterlijk aan je mind te vragen om je te helpen vikalpa te begrijpen. Waarom hebben we fantasieën, wat komt ervan en hoe kunnen we ermee omgaan? Mind, kunnen we ons bewust zijn van vikalpa, en kan je me helpen om niet verzeild te raken in fantasieën en verbeeldingen? Wanneer je leert om met je mind te praten, zal de mind een goede vriend worden die je kan helpen op het pad. Dan helpt de mind je om het onnodige vikalpa los te laten, is dat niet geweldig!

 

| top |

DAGELIJKSE OBSERVATIES EN ZELF-ASSESSMENT

Uiteindelijk, als vikalpa een onderdeel wordt van constante zelf-bewustzijn/gewaarwording, zwerft het continue rond in je bewustzijn. Het gewaarworden van vikalpa heeft het effect dat je steeds meer het woord vikalpa gebruikt in je dagelijkse vocubalaire om jezelf te verduidelijken, te uiten en dan zul je ook ontdekken hoe vikalpa zich verhoudt tot andere concepten, processen en inzichten. Bijvoorbeeld, je kunt in gaan zien dat vikalpa is gerelateerd aan tamas, of je vindt een connectie tussen avidya en vikalpa, vikshipta of zelfs kshipta. Uiteindelijk ontdek je hoe al deze concepten samen dansen en door deze de dans te kennen, te leren, leidt het je naar dat wat voorbij alle concepten ligt. Dit komt doordat als je je zelf-bewustzijn vergroot, je ontdekt dat alles wat je kan observeren niet is wie je werkelijk bent, je bent niet vikalpa, maar je bent diegene die in staat is om al deze concepten te zien, te observeren. Daarom moet je zelfs voorbij vikalpa gaan, omdat wie je echt bent achter vikalpa ligt. Dit verhoogt de ongehechtheid naar vikalpa zelf, terwijl je vol ontzag bent voor de schoonheid van de schitterende dans van Bewustzijn wat lijkt te spelen als vikalpa, dat zich lijkt voor te doen als vikalpa. Daarom is het beoefenen van zelf-bewustwording eigenlijk het beoefenen van ongehechtheid, waardoor het ware Zelf zich uiteindelijk onthult.
 
Kijk naar het Engelse PDF self-assessment (assessment-yymmdd.pdf) en het Engelse PDF waarin de dagelijkse doelen en dagelijks observaties staan (sumseven-yymmdd.pdf) op de website www.abhyasaashram.org (als je op deze webpage bent, scroll dan helemaal naar beneden om PDF’s te downloaden.) Deze PDF’s kunnen worden gebruikt als hulpmiddelen om je begrip van en over vikalpa te onderzoeken en verdiepen.

 

| top |

MEER OVER VIKALPA

Vikalpa is niet alleen maar slecht
Vikalpa is alleen “slecht”, omdat het ook de bron is van creativiteit. Wanneer je vikalpa bewust gebruikt op momenten waarop je creatief wilt zijn is dit zeer nuttig! Het ontwerpen van iets nieuws, het uiten in een creatieve vorm zoals dans, kunst en muziek, het vinden van een oplossing bij een probleem zijn allemaal voorbeelden van “nuttige” vikalpa. Je mag voor jezelf gaan leren onderschieden wanneer deze vrittis nuttig zijn en niet nuttig zijn. Ze kunnen teveel benadrukt en uitgedrukt worden, maar het onderdrukken van creativiteit kan ook voor blokkades zorgen. Het is ieder zijn eigen verantwoordelijkheid om met vikalpa om te gaan. Bewuste vikalpa is iets dat we op de juiste momenten willen cultiveren om een creatief, inspirerend leven te hebben.
 
Smriti of vikalpa
Wat we zien als smriti, als herinneringen of geheugen, kunnen we ook als vikalpa, als fantasieën zien. Want geheugen (smriti) heeft niets te maken met wie we werkelijk zijn; wij zijn het Zelf, puur Bewustzijn, Atman. Dus is het ook mogelijk om alles dat herinnerd kan worden, te zien als vikalpa. Elke herinnering heeft de kleuring avidya en asmita, en dus denk je dat deze herinnering iets te maken heeft met mij en de wereld waarin ik leef; dit is enkel het spel van maya, daarom is het allemaal vikalpa. Maar om de mooie, praktische toepassing van deze vijf vrittis niet te verliezen is het handig om te weten wanneer er iets uit het geheugen omhoog komt, wanneer iets een herinnering is; dit wordt smriti genoemd. En wanneer iets een verbeelding is; dit wordt vikalpa genoemd. Het kunnen onderscheid tussen deze twee is in je dagelijks leven, in jouw bewegingen van de mind, is nuttig omdat ze elk zijn functie hebben.
 
Pramana, vikalpa, en viparyaya kunnen allen tegelijk plaatsvinden
Wanneer je naar een object kijkt en je alle eigenschappen ervan waarneemt, dan kun je beoordelen wat voor object het is. Als je naar een pop kijkt, weet je dat het een pop is; dat is correcte kennis (pramana). Tegelijkertijd is het ook makkelijk om te zien dat het slechts een stuk plastic en textiel is. Afhankelijk van hoe je ernaar kijkt, kun je zeggen dat het pramana (het is een pop) is, of kun je zeggen dat het viparyaya is, aangezien het niets anders is dan plastic. Of je ziet dat de pop gemaakt van plastic vikalpa is; je fantaseerd dat het een pop is. Ander voorbeeld: dit is een scherm waar je naar kijkt, toch? Dit is correcte kennis, genaamd pramana. Maar als je begint te begrijpen dat de gehele manifestatie een dans van shakti is, of de illusie van maya, dan kun je redelijkerwijs zeggen dat alles geobserveerd kan worden als vikalpa of viparyaya. Want te denken dat het een scherm is, is niet correct. Het is shakti, maya, of the dans van leela! Het hangt dus af van hoe je naar een vritti kijkt; en je realiseert dat je je standpunt kunt zien als pramana, vikalpa of viparyaya. Om de prachtige praktische applicatie van deze vijf vrittis niet te verliezen is het waardevol om te weten dat iets correct waargenomen kan worden; dit wordt pramana genoemd. Wanneer iets een fantasie is of incorrect wordt waargenomen, wordt dit vikalpa of viparyaya genoemd.
 

| top |

YOGASUTRAS OVER VIKALPA

1.6 De vijf soorten gedachtepatronen om te observeren zijn: 1) correct weten (pramana), 2) incorrect weten (viparyaya), 3) fantasie of verbeelding (vikalpa), 4) het object van leegte, wat diepe slaap is (nidra) en 5) herinnering of geheugen (smriti).
pramana viparyaya vikalpa nidra smritayah

ENGELS: lees meer op www.swamij.com
NEDERLANDS: bekijk de woord-voor-woord vertaling van deze sutra
 

1.9 Fantasie of verbeelding (vikalpa) is een gedachtepatroon dat verbale expressie en kennis heeft, maar waarvoor er geen object of werkelijkheid bestaat.
shabda jnana anupati vastu shunyah vikalpah

ENGELS: lees meer op www.swamij.com
NEDERLANDS: bekijk de woord-voor-woord vertaling van deze sutra
 

1.42 Eén zo’n soort van diepe belangstelling—geheel opgaan in, absorptie—samapattih, is er één waarin er een combinatie is van drie dingen, een woord of naam dat bij een object hoort, de betekenis of identiteit van dat object, en de kennis geassocieërd met dat object; deze diepe belangstelling—geheel opgaan in, absorptie—staat bekend als savitarka samapattih (geassocieërd met grove objecten).
tatra shabda artha jnana vikalpah sankirna savitarka samapattih

ENGELS: lees meer op www.swamij.com
NEDERLANDS: bekijk de woord-voor-woord vertaling van deze sutra

 

| top |

SWAMI RAMA OVER VIKALPA

“Verdraaide of incorrecte kennis is viparyaya. Veel mensen begrijpen het verschil tussen viparyaya en fantasie niet. Je weet hoe een slang eruit ziet. Als het donker is en je ziet een touw en denkt dat het touw een slang is, dat is viparyaya. viparyaya is die kennis die gebaseerd is op een of andere inhoud, maar het is geen correcte kennis. Fantasie is heel anders. Fantasie is de creatie van een gekke mind.
 
Er is weinig verschil tussen verbeelding en fantasie. Verbeelding is het hebben van een afbeelding binnenin. Als ik een kleine harp en een ketting heb, kan ik me een grotere harp die meer melodieus is inbeelden. Verbeelding is niet hetzelfde als fantasie. Je kunt niet alle verbeeldingen veroordelen omdat verbeelding ook creatief kan zijn. Wat is het verschil tussen verbeelding en fantasie? Hoe fantaseer je dingen? Ik ben heel erg boos op de Heer der Goden. Wat zal ik doen? Hoe kan ik vechten? Ik heb geen middelen. Ik ontmoette een vrouw die onvruchtbaar was. Ik ging naar de zoon van die onvruchtbare vrouw en vroeg hem om namens mij te vechten. Hij maakte zich er klaar voor. Toen pakte ik de pijl en boog gemaakt van ezelshoorns en gaf deze aan hem. Hij vloog ver weg, ging voorbij alle levels van de hemel en het sterrenstelsel, en ging naar de Heer van alle goden. Hij doodde hem en kwam vervolgens terug naar mij. Dit is allemaal fantasie. Er kan geen zoon zijn van een onvruchtbare vrouw. Een ezel heeft geen hoorns, dus je kunt een boog niet te maken en pijl uit ezelshoorns. Toen de zoon niet werd gebaard werd door de onvruchtbare vrouw, hoe kon hij dan vliegen en doden? Dit heet fantaseren. Fantasie is puur een creatie van de mind. Dit is nergens aan gerelateerd.
 
Je moet niet toestaan dat je mind zich in de richting van fantasie begeeft. Als je mind van alles gaat fantaseren, dan zal je mind die gewoonte vormen. Verbeelding en fantasie zijn twee producten van een vrije/ijdele/nutteloze (vertaling van idle) mind. Ik heb geen tijd om te fantaseren. Ik kan dat beter doen, maar ik heb geen tijd. Ik moet zoveel werk doen dat ik me afvraag of ik in staat ben om het af te maken. Ik kan niet rusten of eten, want ik moet het afmaken. Als je een schema voor je leven maakt, zul je geen tijd hebben om te fantaseren. Net zoals jonge jongens en meisje fantaseren, kan de mind op oudere leeftijd zicht ook bezighouden met fantasieën. Dit zijn vrittis van de mind en ze zijn niet nuttig. Slaap en geheugen kunnen ook schadelijk zijn als je geen controle over hen hebt.”
~ Samadhi blz. 143

 

| top |

SWAMI JNANESHVARA OVER VIKALPA

Lees het hele artikel “Witnessing” op www.swamij.com
Een enkele gedachte komt op, en de mind begeeft zich in een fantasie over die ene gedachte, waardoor het een trein van gedachten creëert. We kunnen simpelweg opmerken dat, “Mind begint te fantaseren”. (Vikalpa)
We kunnen een bepaald gedachteproces ervaren waarin we nadenken over een persoon, of sommige gedachten observeren tijdens meditatie. Plots komt een flits van inzicht dat ons denken of onze opinie verkeerd waren (Vikalpa). Onze onjuiste waarneming (Vikalpa) wordt vervangen door een meer correcte waarneming (pramana).

 

Vertaald vanuit het Engels door Darren, bedankt voor je liefdevolle dienstbaarheid

GA TERUG NAAR DE LIJST: “Wat is …?”

| top |


Yoga Meditatie, Contemplatie en Devotie voor Zelf-realizatie

Deze site is een offer aan allen die een diep verlangen hebben om dat Pure Bewustzijn dat aanwezig is in al de drie staten van Waken, Dromen, en Diepe Slaap direct te ervaren, dit Puur Bewustzijn is ook wel bekend als Divine Mother (Goddelijke Moeder) of Tripura (‘Tri’ betekent drie en ‘pura’ betekent stad); want Ze is degene die in de drie steden van Waken, Dromen en Diepe Slaap woont. Deze drie steden/staten tijdelijk achterwegen laten en verblijven in Puur Bewustzijn wordt Zelf-realizatie genoemd. Een andere naam voor Zelf-realizatie is Yoga; de vereeniging van de individuele zelf met de Universele Zelf; de vereeniging van Atman met Brahman; of Shiva met Shakti; of het scheiden van Prakriti en Purusha. Sommige zullen misschien denken dat Tripura een antropomorfisch wezen is, maar dat is Ze niet, Ze is de Non-dualistische Realiteit waarin alle oogschijnlijke manifestatie lijkt te bestaan. Alles wat er is, is de Non-dualistische Realiteit.
 
De teachings van Yoga, Vedanta, en Sri Vidya Tantra worden op deze website aangeboden om je te begeleiden in het leren rechtstreeks te kunnen mediteren op Tripura door gebruik te maken van moderne communicatie middelen, zoals via animaties, terwijl de eeuwenoude wijsheid wordt behouden. Een eeuwenoude lijn van meditatie meesters, die we liefdevol de “de Traditie van de meesters uit de Himalayas” noemen, heeft deze eeuwenoude wijsheid aan ons gegeven. Deze practices leiden ons naar een ruimte van stilte waarin Yoga meditatie, contemplatie, mantra en gebed samenkomen als diepe devotie en constant bewustzijn van Tripura. Gratie komt aan het einde van de reis, wanneer alle inspanningen zijn uitgeput. Dit heet shaktipata, waardoor de laatste barrière wordt verwijderd, dit is het doorboren van de bindu en leidt tot de directe ervaring van de Non-dualistische Realiteit. Dit onthult eindelijk de onvoorstelbare Vreugde die voorkomt uit het kennen van de Non-dualistische Realiteit of Puur Bewustzijn!

 

| top |